Tiếp 'ông bà' bác sĩ làm thủ tục hôn phối

4/30/2022 4:52:38 PM
Vụn Vặt Suy Tư Về Nề Giáo Dục Công Giáo:

1. Gọi ‘Ông Bà’ Bác sĩ cho thấy có sự trân trọng nghề được coi có Thiên Chức, được coi như Mẹ Hiền (Lương y như Từ Mẫu).

Gọi Anh Chị thì có lẽ đúng hơn.

Gọi Bạn Trẻ cũng rất chuẩn...

Bởi Hai Bạn có người mới chạm ngưỡng 30 tuổi, người kia còn mấy bậc niên nữa mới chạm ngưỡng 'mới toan về già' (Liên tưởng câu: 'Trai ba mươi tuổi còn xoan, Gái ba mươi tuổi mới toan về già'; nhưng với Cô Bác sĩ, còn trẻ quá, có lẽ U.60 mới có dấu hiệu 'toan về già'!...).

Thôi, cho phép tớ gọi Em- 'ông Bác sĩ', theo lẽ chân tình.

Em vốn học Giỏi, cả Đạo (Giáo lý) lẫn đời- trường lớp, từ Mầm non cho đến Đại học...

Năm nào đến lễ 'tổng kết', Em ôm không hết phần thưởng Đao- đời...

Ở Giáo xứ, Em không chỉ là một Thiếu nhi chăm ngoan, còn là một Bạn Trẻ tích cực- nhiệt tâm trong vai trò Giáo Lý Viên.

Sau khi ra trường, trong môi trường hết thời bao cấp ốc đảo, tức bắt đầu hội nhập với thế giới, cái ‘Đầu Giỏi’ của Em đã được thế giới Văn Minh 'săn' từ thời ngồi ghế trường học, Em được săn đón qua đất nước có nền Y khoa tiên tiến làm việc, nhận học bổng.

Hiện Em đang làm việc và làm nghiên cứu sinh tại Hàn Quốc, chuyên về Ung Thư (Chà, ngành rất hót, rất thiết thực cho VN hiện đang, nghe nói mỗi ngày có hơn 300 người chết liên quan đến ung thư...).

...

Em có Bạn Gái, cùng Đạo, cùng quê vùng Sơn cước, cùng Trường- cùng nghề, tìm hiểu và yêu nhau đã nhiều năm...

Nhưng do mải học tiếp cao, Em tạm gác chuyện lấy vợ (Bạn Gái Em cũng là 'ngôi sao' học tập, lại thêm duyên dáng con nhà nề giáo... nên cũng dễ chấp nhận chuyện 'tạm gác).

Em là con trai lớn, Bạn gái Em là gái độc tôn...

Cha Mẹ hai bên đều mong có cháu bế, nỗi dõi Tông tường nên cứ thúc lấy nhau, bảo lo bề yên ổn gia đình trước á, học gì thì học, làm gì thì làm....

- Con chỉ được phép về một tháng, Cha giúp con...

- Một tháng theo thủ tục Hôn phối cũng dư rồi (Sau 3 tuần Rao Nhà thờ (có thể được miễn 1 tuần Rao), không có ngăn trở gì thì tiến hành Lễ Cưới)...

Nhưng Em còn thiếu Giáo lý Hôn nhân... Cũng như các Bạn cùng trang tuổi, cần phải hoàn thành, không miễn được...

Cũng đơn giản thôi, như các Bạn khác, Em về chép vở mấy câu hỏi thưa phần 'ghi nhớ' mỗi bài, trong thời gian Rao, rảnh lúc nào, Em vào đây cầm vở chép trả lời... Cũng là cơ hội cho Em và tôi ôn lại Giáo lý Hôn Nhân...

Tôi nghĩ thông minh như Em, đọc một hiều hơn mười, lại vốn có nền Giáo Lý Viên (dạy Giáo lý).

(Tớ tặng Em quyển Thủ Bản: 'Giáo Lý Hôn Nhân và Gia Đình' do Ủy Ban Giáo lý Đức Tin, trực thuộc HHĐGM.VN thực hiện).

- Em chỉ ở nhà có một tháng, còn Bạn gái- sau là Vợ mới cưới thì sao?

- Cũng qua con làm và học tiếp!

(Tớ thấy vui và... buồn một chút!

Chút buồn ấy, VN đã gần 1/2 thế kỷ 'Giải phóng', dưới sự lãnh đạo 'đỉnh cao trí tuệ' mà nền y khoa vẫn còn nhiều hạn chế... Cứ nghĩ đại dịch ả Cô vy China đợt 4 vừa qua hàng vạn người chết oan uổng do thiếu trang bị thiết bị y khoa, đơn giản như máy thở còn thiếu, tủ lạnh chứa vacxin thiếu thốn phải được Mỹ viện trợ một phát 70-80 cái gì đấy.... ma xót tim gan....

Đấy là chưa kể nỗi lòng trăn trở vì Dân mới đây của bác Tổng bí thư, trong buổi khai mạc đại hội đảng lãnh đạo khi nói về vùng đất báo đời nay trù phú, màu mỡ: ‘Người dân đồng bằng sông Cửu Long phần lớn mới 'đủ ăn', chưa khá giả’.[1]

Chất xám vẫn chảy, vẫn tiếp chảy ra nước ngoài cống hiến!)

...

Cha Mẹ có người Con như Em rất hạnh phúc, rất tự hào...

Bao hy sinh vất vả lao nhọc của gia cảnh nghèo, bỗng chẳng là gì cả khi thấy Con cái nên người- tài giỏi góp phần cho nhân sinh.

(Điều này càng đặc biệt, Thiêng Thánh với Gia đình Công giáo).

Không chỉ hãnh diện, Cha Mẹ người thân cũng được 'nhờ vả' nhiều khi có con cái Tài -Đức.

Riêng Em...

Mới đây, Cha Em vào Nhà xứ, đi vào chỗ trơn trượt, té, và bị ...xái tay. Nhiều Bác sĩ trên Thành Hồ, toàn Bác sĩ giỏi đang làm ở những bệnh viện lớn gọi điện, tư vấn, hỏi thăm... Rồi lên Sài Gòn chữa trị mấy ngày (chỉ nghĩ được thế ‘quan tâm’ thế cũng...sướng cả người!)

(Rồi Dân xứ có ai đi bệnh viện... Chà, có được lời 'giới thiệu' của Em, có Bác sĩ quen thì mới thấy... tuyệt vời- yên tâm làm sao!).

Dân Thánh- Người Công giáo- Cha Mẹ Công giáo đích thực rất quan tâm đến việc học tập- phát triển trí tuệ

Bởi người Công giáo, nhờ Mạc khải của Thiên Chúa, khám phá 'Trí Tuệ' thuộc về 'bản chất' gắn liền phẩm giá Con Người được dựng nên 'Giống Hình ảnh Thiên Chúa'.

Không chỉ quan Tâm Giáo dục, người Công Giáo- nhất là Cha Mẹ còn cho đấy là trách nhiệm Thiết yêu trong việc Sinh- Giáo dục con cái.

Và Giáo dục Công giáo nổi tiếng hàng ngàn năm này trong việc Giáo dục nên người Đức Tài

(Ở VN, trước 1975, Miền Nam đã từng phát sáng các trường Công Giáo, ngày nay càng nhiều người công nhận, trân quý, kể cả... luyến tiếc!).

 

2. Về Nền Giáo Dục Công Giáo:

*. Phẩm giá của Trí tuệ và vai trò của Giáo dục.

Trí tuệ có một phẩm giá cao quý vì được dự phần Ánh Sáng Trí Tuệ của Thiên Chúa. Nhờ có lý trí, thụ tạo Con Người vượt trội vũ trụ vật chất, biết suy tư phản tỉnh, giúp khả năng làm chủ, khám phá quản lý chúng. Trí tuệ Con Người luôn có nhu cầu vươn đến tầm cao hơn, không ngừng tìm tòi cái mới, khai phá bí ẩn, thỏa khát Chân- Thiện- Mỹ, tức hướng về Cội nguồn của chính nó là Thiên Chúa.

Ý thức phẩm giá có nguồn cội Thiêng liêng ấy, Giáo hội luôn đề cao và trân trọng phát triển tri thức nhân loại. Công đồng Vaticanô II quả quyết: Trí tuệ Con Người được kiện toàn trong hiểu biết và nhờ hiểu biết lôi kéo, con người tìm kiếm và ái mộ những gì là chân- thiện- mỹ, rồi từ thế giới hữu hình, Con Người có thể tới thế giới vô hình (MV 15). Như vậy lý trí chân chính không những giúp đời sống Con Người thăng tiến trong năng động- phong phú mà còn có thể hiểu biết- yêu mến Thiên Chúa như là Cứu cánh của đời người.

Thông thường, khoa học nhân văn coi nhận thức Con Người phát triển qua hai gia đoạn: cảm tính và lý tính. Lý trí được coi như chiếc cầu giúp nhận thức cảm tính (cảm giác, tri giác…) nhất thời, mau qua, cần trực tiếp với nhận thức lý tính (trí tuệ) và không ngừng giúp con người lý tính phát triển khả năng tư duy . Bây giờ, nhờ Mạc khải, ta biết thêm để hoàn thiện thống nhất Con Người không thể thiếu chiều khích Thần học (nhận thức Thần học).

Thần học không hẳn là thần luận như trong các triết gia, tôn giáo tự nhiên là dùng lý trí tự nhiên suy tư về Thượng đế (Thượng đế học) không cần phải có tương quan với Ngài, không đòi cần có Đức tin; trái lại Thần học dựa trên Mạc khải của Thiên Chúa, có Đức tin soi dẫn nhằm tìm hiểu, đào sâu thêm Đức tin. Người có Thần học là con người có Đứa tin, dùng lý trí để đào sâu Đức tin, để kiện toàn đời sống Nhân đức (đối thần và nhân bản) luôn đặt trong tương quan với Thiên Chúa.

Chính nơi Con Người Thần học, Con Người không chỉ tìm được cội nguồn, cứu cánh của đời người, mà còn làm động lực phát triển tư duy nhằm thăng tiến Con Người trong đời sống hiện sinh. Tuy nhiên, như đã nói, tội lỗi làm con người trở nên yếu đuối, dễ hướng chiều sự dữ nên Trí tuệ nói riêng, và Con Người nói chung luôn cần được giáo dục. Nhờ giáo dục, phẩm giá trí tuệ được gọt rũa, nhào lặn trở nên tinh tuyền hơn, giúp ta biết biện phân điều hay lẽ phải, tích cực nâng cao phẩm giá Lương tâm, cũng như thấy rõ hơn sự cao cả của Tự do (x.MV 16-17).

Vai trò của Giáo dục: Với vai trò khai trí giúp Con Người nhận ra và sống đúng phẩm giá cao quý của mình, Giáo dục có vai trò vô cùng quan trọng (ngày nay càng khẩn cấp). Quyền được hưởng một nền Giáo dục xứng hợp là quyền căn bản của tất cả mọi người. Nền Giáo dục xứng hợp là nền Giáo dục phát huy chân lý và Đức ái (x.GD. 0-1). Ý thức mình có nhiệm vụ săn sóc toàn diện đời sống Con Người, kể cả đời sống trần tục, trong mức độ liên hệ với lời mời gọi của Thiên Chúa, Giáo hội đã- đang và luôn tích cực vào việc mở mang và phát huy nền Giáo dục chân chính. Nhờ nền giáo dục xứng hợp mà các nhân đức luân lý tự nhiên vốn tốt được tăng trưởng (CG 1839t).

Rõ ràng, qua Giáo dục các tính năng của một thụ tạo giống Hình ảnh Thiên Chúa được thể hiện, là đang sống theo ý Chúa. Hẳn nhiên, không như kiến thức, đến một lúc nào đó (hay thủ đắc được một trình độ nào đó) Con Người có quyền thôi học nhưng với Giáo dục thì gắn bó theo con người cho đến hơi thở cuối cùng, bởi không chỉ nó góp phần làm nên tư cách- nhân đức và luôn cần hiện diện giúp ta ý thức sống tốt, sống ra người hơn. Nhân đức ‘thủ đắc’ nhờ quá trình luyện tập thường xuyên, vẫn có khả năng biến chất, bị mất, chính vì thế người có giáo dục đích thực là người ý thức tự giáo dục cao.

Nhà thần học Dòng Tên thời Danh K.Rahner, coi người có giáo dục, tức những người tốt sống theo lẽ Lương tâm, theo Chân lý phổ quát là ‘Kitô hữu vô danh’ (chưa được Phúc âm hoá nhưng vẫn được công chính bởi ân sủng Đức Kitô) . Tuy nhiên, sống theo tự nhiên trong thân phận yếu đuối bởi tội chắc chắn còn nhiều hạn chế, nhất là trong một thế giới tục hoá có thể dẫn đến những sai lầm trong hành động, do đó Con Người phải cần đến Mạc khải của Thiên Chúa (CG 2244). Nói cách khác, cần đến nền giáo dục Kitô giáo.

* Nền giáo dục Kitô giáo- nền giáo dục toàn diện hướng đến đời sống mới:

Giáo dục Kitô giáo nhằm phát triển toàn diện Con Người từ thân xác trí tuệ đến những khả năng tâm linh dựa theo những chuẩn mực của lý trí và mạc khải, cũng như nhờ sự trợ giúp của Ơn thánh, để chuẩn bị cho ta có thể một đời hạnh phúc và hữu ích trên trần gian này, đồng thời hướng đến đời sống vĩnh cửu thiên đàng mai sau . Bởi Con người là Hồn- Xác hợp nhất, bất khả phân ly, nên nền Giáo dục toàn diện không thể chấp nhận lối giáo dục thiên lệnh (nặng về kiến thức, nhẹ về đạo đức hay ngược lại), hoặc một nền giáo dục độc quyền, đầy ý thức hệ, không tôn trọng chân lý phổ quát, trái với tự nhiên (x.GD 6) .

Không chỉ dừng lại ở nền Giáo dục đầy đủ nhằm đào tạo nên người hơn, giáo dục Kitô giáo như một con đường của sự Thánh hoá (CG.902). Đối với Kitô hữu, nền giáo dục chính đáng nhắm đến một Đức tin trưởng thành, hướng đến đời sống mới trong Đức Kitô.

Quả thế, nơi Con Người cũ, tội lỗi dẫu không phá huỷ bản tính tốt đẹp của tạo dựng nhưng không thể làm con người tự hoàn thiện nếu không có ơn Chúa, không có Mạc khải soi dẫn. Mà Ân sủng- Mạc khải của Thiên Chúa chính là Đức Kitô- Giêsu, là hình ảnh của Thiên Chúa vô hình (Cl 1,15). Ngài mới là Con Người đích thực, là hình ảnh Thiên Chúa đúng nghĩa mà thụ tạo giống Hình ảnh Thiên Chúa quy chiếu, nhờ Người và trong Người được viên mãn.

Thánh Phaolô nhìn Đức Kitô chính là Ađam mới đem lại sự sống, ân sủng của Thiên Chúa, đối lại Ađam cũ bởi bất tuân, đem đến sự chết nhằm làm nổi bật Ân sủng tình yêu nhưng không của Thiên Chúa trước tội lỗi (Rm 1,12-21; 1Cr 15,21t). Kitô hữu trong Ađam mới đã thực sự được tái sinh nhờ Đức tin khi chịu phép Thánh Tẩy, đã thực sự có đời sống mới nhưng vẫn mang thân phận của Ađam cũ - qua truyền sinh, nghĩa là ta vẫn mang trong mình bản tính với tất cả những yếu đuối, dễ nghiêng chiều tội lỗi. Trong đời sống mới nhờ sức mạnh Thánh Thần của Đức Kitô, bổn phận của mỗi người Kitô hữu không ngừng ‘gột bỏ’ (thanh luyện) con người cũ để mặc lấy con người mới là Chúa Giêsu (Ep 4,17-32; Cl 3,9t) .

Như thế, hướng đến Đời sống mới trong Đức Kitô, giáo dục Kitô giáo muốn đưa Con Người đạt mức kiện toàn. Chỉ trong Đức Kitô hình ảnh Thiên Chúa nơi Con Người mời đạt thành trọn vẹn, người có học và người có giáo dục theo tự nhiên mới tìm được ý nghĩa- cứu cánh đức thức của mình. Trong đời sống mới, đời người không chỉ tìm thấy sức sống, hạnh phúc ý nghĩa ở đời này mà còn đảm bảo cho đời sống viên mãn mai sau. Hy vọng đời sống đời sau càng thôi thức Kitô hữu cải thiện đời sống, sống hết mình với hiện sinh, tích cực góp tay xây dựng một nền văn minh thẫm đẫm tính văn hoá sự sống, nền hoà bình thịnh trị trong tương quan anh em có chung một người Cha.

Tóm lại: Trong nhãn quan Kitô giáo, trí tuệ có phẩm giá cao đẹp phản ảnh hình ảnh Thiên Chúa nơi Con Người. Người có học, là người góp phần triển nở sự khôn ngoan của Thiên Chúa nơi trí tuệ Con Người. Bởi con người đã sa ngã, nên trí tuệ có nguy cơ mất phẩm giá nên luôn cần được giáo dục để sống có nhân bản hơn. Người có giáo dục, trên bình diện đầy đủ hơn, là người đã biết sống giá trị làm người. Nền giáo dục đích thức hay người có giáo dục đúng nghĩa đồng thời là người quan tâm phát triển trí tuệ, bởi hơn ai hết họ biết nhờ sự phát triển này ‘cái tâm’ của họ sẽ được triển nở cùng với lý trí. Như thế người có học hay người có giáo dục là người đang thể hiện hình ảnh Thiên Chúa đã được Ngài khắc ghi ngay từ thủa đầu tạo dựng, đặc thù (có học) và toàn diện (có giáo dục).

Trong nhất thể, sự biện phân người có học, người có giáo dục để thấy rõ hơn giá trị đặc thù chứ không được biệt lập và không thể có việc tách rời. Nói theo ngôn ngữ triết học, ‘có giáo dục’ đào luyện Con Người tăng tiến cái Là, làm nên bản thể người; ‘có học’ giúp con người phát triển cái Có, là những tuỳ thể, giúp bản thể phong phú, triển vọng hơn. Nói chung, tất cả đều cần thiết giúp Con Người phát triển, đều là ‘dung môi’ cần thiết để Con Người đón nhận Đấng là Đường là Sự Thật và là Sự Sống (Ga 14,6).

(trích, 'Con Người: Có Học- Có Giáo Dục Dưới Nhãn Quan Kitô Giáo[2]')

Tạ Ơn Chúa!

Lm. Đaminh Hương Quất

Lên đầu trang